HOME

HISTORIE VAN DE BREDASE KAZERNES

Chassé kazerne 1920

Geschiedenis

Toen Breda zijn vestingstatus kwijtraakte sloopte het zijn vestingwerken, waarna er in 1875 ruimte vrij kwam voor stadsuitbreiding. Ook kwam er ruimte voor een 20 hectare groot militair oefenterrein naast de reeds bestaande Kloosterkazerne. Hier zou in 1898 begonnen worden met de bouw van de Chassékazerne, die in het volgende jaar in gebruik genomen werd. De kazerne met zijn hoofdgebouw met zijn uitbundig vormgegeven entree met torentjes met kantelen en vier achtergelegen dwarsgebouwen, was bedoeld om plaats te bieden aan twee bataljons infanterie met ongeveer 2000 militairen. Het al sinds 1868 in Breda verblijvende 6e Regiment Infanterie betrok de kazerne en bleef hier tot de meidagen van 1940. Net zoals alle kazernes uit die tijd kwamen er stallen en magazijnen. Aan de kazerne werden voor 1940 een aantal gebouwen toegevoegd, zoals een kapel die later tot eetzaal verbouwd werd. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de kazerne gebruikt door opleidingseenheden van de Kriegsmarine. Na de bevrijding in september 1944, door luchtvaarttroepen die later grotendeels werden uitgezonden naar Nederlands-Indië. Vanaf 1948 tot de afstoting in 1993 was het Artillerie Opleidingscentum (AOC), van 1952 tot 1967 Artillerieschool geheten, de hoofdbewoner. Het AOC overkoepelde de Kaderschool, de School Reserve Officieren Artillerie en de op de Kloosterkazerne ondergebrachte Schietschool. In 1952 moest er iets recht gezet worden, de kazerne met oefenterrein van 20 hectare lag oorspronkelijk aan de stadsrand. De stad groeide echter sterk en die 20 hectare begonnen een hindernis te vormen. Met de aanleg van de Claudius Prinsenlaan werd deze situatie opgelost. Wel was een deel van het terrein nu afgesneden van de kazerne, dit zou verder bekend staan als het Chasséveld. In de loop der jaren na de 2e Wereldoorlog zou Defensie zijn contacten met de burgerij van Breda verder aantrekken. Veel van de daartoe georganiseerde evenementen, zoals sportevenementen, carnavalsfeesten voor gehandicapten en 5 jaar lang het muziekfestijn de Taptoe Breda, vonden plaats op de Chassékazerne. Begin jaren ’90 na het einde van de Koude Oorlog, werd de artillerie zwaar ingekrompen en men besloot alle opleidingen te concentreren in `t Harde, waar ook het Artillerie Schiet Kamp is. De Kloosterkazerne werd in 1992 afgestoten en de Chassékazerne in 1993. Deze laatste werd in 1994 en 1995 nog gebruikt om zo’n 1000 asielzoekers uit het voormalige Joegoslavië te huisvesten. Hierna volgde de ontwikkeling in wat nu bekend staat als het Chassé Park.

Naamgever Chassekazerne Hendricus Chassé

David Hendricus Chassé werd in 1765 in Tiel geboren en diende als jong militair in zijn vaders regiment. Hij sloot zich aan bij de Patriotten maar moest uitwijken, zoals vele landgenoten, toen de Pruisen stadhouder Willem V te hulp schoten. Na de Franse inval in Nederland kwam hij weer in Nederlandse dienst en werd enige tijd later door koning Lodewijk Napoleon verheven tot baron. Vanaf 1811 was hij in dienst bij het Franse keizerrijk, maar vanaf 1814 weer in Nederlandse dienst en hij nam aan die kant deel aan de Slag bij Waterloo. In 1830 diende hij tijdens de Belgische opstand als commandant van de citadel van Antwerpen. Twee jaar later toen Antwerpen viel, geraakte hij in Franse krijgs-gevangenschap (de Fransen schoten de Belgen te hulp). Na terugkeer in Nederland voerde hij van 1834 tot 1839 het bevel over de vesting Breda en was tevens lid van de Eerste Kamer. Chassé overleed in 1849 in Breda.

Overig

De Chassékazerne is een ontwerp van W. Cool. Het hoofdgebouw is van het lineaire type met vier achtervleugels voor de legering van manschappen. De bouwstijl is een mengeling van neo-renaissance en neo-gothische stijl. Deze laatste stijl is vrij ongebruikelijk bij Nederlandse kazernes.

Bron: www.jeoudekazernenu.nl


Ontstaan en gebouwen Chassekazerne

De Chassékazerne is een voormalige militaire kazerne aan de Parade in het centrum van Breda. In 1898 werd begonnen met de bouw van de kazerne, de oplevering was op 1 juli 1899. Genie-officier W. Cool vervaardigde in twee maanden de ontwerpen voor de kazerne en werd vervolgens met de uitvoering belast. Toen de kazerne in augustus 1899 was voltooid, oordeelde men haar de mooiste en doelmatigste in het land. Het gebouw van 108 meter breed heeft in het midden een mooie façade. Het bestaat uit twee woonlagen. Het beschikt over diverse hoektorentjes, kantelen en imitatie-schietgaten. De bouwstijl is Neorenaissance. In het portiek voor de hoofdingang is het wapenschild van generaal baron David Hendrik Chassé en een schild met de plattegrond van de citadel van Antwerpen. De voordeuren waren van djatihout met grote hengels. Achter de voorgevel is een ondiep gebouw met een gang met aan één zijde kamers. Aan de achterzijde zijn vier paviljoens. De kazerne was oorspronkelijk bestemd voor twee bataljons (2000 man). Door verbouwingen is er weinig van het oorspronkelijke interieur overgebleven. In 1994 is het bibliotheekinterieur en het verenigingslokaal voor de officieren gesloopt. Het exercitieterrein diende ook als paardenrenbaan voor de Harddraverij- en Renvereniging. Tijdens de Tweede Wereldoorlog waren er in de kazerne opleidingseenheden van de Kriegsmarine. In 1948 werd het Artillerieschool, later Artillerie Opleidingscentrum. In 1952 werd de Claudius Prinsenlaan aangelegd. In 1993 verhuist het Artillerie Opleidingscenrum naar Oldebroek. Van 1994-1995 wordt de kazerne bewoond door asielzoekers. In juni 1998 begint rondom de Chassékazerne de bouw van de wijk Chassé Park ontworpen door Rem Koolhaas. Op 18 december 1998 worden het Stadsarchief en het Breda's Museum in de Chassékazerne ondergebracht. In gebouw F is de culturele instelling de Stadsgalerij Breda gevestigd.

Trip van Zoudtlandtkazerne 1994

Trip van Zoudtlandtkazerne of Cavaleriekazerne Breda. De Trip van Zoudtlandtkazerne is in 1912 vernoemd naar de Nederlandse Cavaleriegeneraal Albert Dominicus Trip van Zoudtlandt. Tot aan de Tweede Wereldoorlog was hier het 2e regiment Huzaren gevestigd. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden krijgsgevangen Canadese soldaten in de Cavaleriekazerne ondergebracht. Vanaf de bevrijding was de kazerne tot 1967 in gebruik als de Luchtmacht Officiers- en Kaderschool LOKS. In 1997 werd in een deel van de kazerne het Generaal Maczek Museum ingericht, dat de geschiedenis belicht van de in 1942 opgerichte Poolse divisie die de stad Breda in 1944 heeft bevrijd. Momenteel is in de Trip van Zoudtlandtkazerne de Koninklijke Militaire Academie (KMA) gevestigd, waar opleidingen verzorgd worden voor Nederlandse officieren in de Koninklijke Landmacht (vanaf 1928), de Koninklijke Luchtmacht (vanaf 1936) en de Koninklijke Marechaussee (vanaf 2002).

De Kloosterkazerne

Aan Kloosterplein 20, was een Infanteriekazerne die in 1814 werd gevestigd in de gebouwen van het voormalige Norbertinessenklooster Sint-Catharinadal. Diverse vleugels werden in de loop van de 19e eeuw bijgebouwd, maar in 1993 vertrokken de militairen.

De Seeligkazerne

Aan de Fellenoordstraat 93, heeft als oudste deel het Klein Arsenaal uit 1640, vernieuwd in 1836. Het Groot Arsenaal stamt uit 1771 en werd ontworpen door J.C.W. Herlin. Verdere uitbreidingen dateren van 1890 en 1928.

De Marechausseekazerne

De Marechausseekazerne, aan de Dr. Batenburglaan 180, uit omstreeks 1930.

1828 KMA Breda

het Kasteel van Breda met de Koninklijke Militaire Academie (KMA) (Opgericht 1828) bij Park Valkenberg.

De ontwikkeling door de eeuwen heen van het Kasteel van Breda

1198

Godfried van Schoten verklaart in een oorkonde dat de burcht van Breda opgedragen wordt aan de hertog van Brabant.

1350

Jan van Polanen koopt de burcht en vestigt zich er met zijn hof. Hij geeft de opdracht tot het bouwen van een sterke ridderburcht die twaalf jaar later klaar is.

1403

Johanna van Polanen trouwt met Engelbrecht van Nassau. Hij is de stamvader van de Nederlandse graven van Nassau en prinsen van Oranje.

1462

Jan IV van Nassau zoon van Engelbrecht bouwt de Rekenkamer. Van hieruit beheren de Nassaus hun domeingoederen. Tevens laat Jan IV de burcht omringen door vestingwerken.

1536

Hendrik III laat door Thomas Vincidor de Bologna een paleis in renaissancestijl bouwen. Bovendien laat hij een paleistuin aanleggen (Valkenberg) en voorziet hij de stad Breda van omvangrijke moderne vestingwerken. De ingang van het paleis komt aan het Kasteelplein. Wanneer Hendrik III in 1538 overlijdt, is het paleis nog niet voltooid.

1538

René van Chalon volgt zijn vader Hendrik III op. Hij laat een kapel achter de ridderzaal bouwen en ten noorden van het paleis, een arsenaal.

1544

René van Chalon sneuvelt tijdens een beleg in Frankrijk. Aangezien zijn huwelijk kinderloos is, erft zijn jonge Duitse neef Willem van Nassau de bezittingen inclusief het prinsdom Oranje. Willem woont met zijn eerste vrouw Anne van Egmond en zijn tweede Anne Saksen op het kasteel.

1567

Willems bezittingen worden geconfisqueerd. Hij vlucht naar Duitsland. Breda wordt door troepen van de Spaanse koning bezet.

1576

Als gevolg van de Pacificatie van Gent krijgt Willem van Oranje zijn bezit weer terug.

1580

Willem van Oranje bezoekt voor de laatste keer Breda.

1581

Gewelddadige inname van Breda door troepen in Spaanse dienst.

1590

Door middel van de bekende list met het turfschip herovert prins Maurits Breda.

1624-1625

Het beleg van Breda door Spinola. De Spaanse troepen hongeren de stad uit.

1637

Prins Frederik Hendrik herovert Breda. De stad komt nu definitief bij de Noordelijke Nederlanden.

1660

De Engelse koning Karel II verblijft in Ballingschap in Breda.

1667

In de ridderzaal van het kasteel wordt de Vrede van Breda gesloten die een einde maakt aan de tweede Engelse oorlog. De Republiek (Nederland) verwerft hierbij Suriname, in ruil voor Nieuw Amsterdam (het huidige New York).

1686-1695

Stadhouder Willem III begint met de afbraak van de nog resterende delen van de middeleeuwse burcht om het Renaissancepaleis van Hendrik III definitief te voltooien. Alleen de zuidwestelijke hoektoren van Jan van Polanen blijft staan. Onder Willem III, en zijn opvolgers gaat het kasteel Prinsenhof heten.

1702- 1737

In verband met een erfenis-kwestie blijft het Kasteel verzegeld.

1795-1826

Het kasteel is in gebruik als kazerne en militair hospitaal.

1810-1814

Inlijving bij het Franse keizerrijk. Kozakken en Pruisen verdrijven de Fransen uit de vesting Breda.

1826-1828

Nadat koning Willem I toestemming heeft gegeven het kasteel te gebruiken voor huisvesting van op de te richten Koninklijke Militaire Academie, wordt veel van het Renaissancepaleis van Hendrik III en van de oudere gedeelten van het complex gesloopt. Er komt een nieuwe etage op het gebouw ten behoeve van cadettenlegering. Het kasteel krijgt het strakke aanzien van een kazerne. 1826-1940 Het Huis van Brecht doet dienst als hospitaal.

1902

De HBS van Breda wordt bij de KMA-terrein gevoegd.

1903-1910

Eerste grootschalige restauratie, onder andere van de Granaat- en Duiventoren.

1921

Onthulling van het ruiters standbeeld van koning-stadhouder Willem III op het Kasteelplein.

1923

Het Blokhuis wordt de vaste woonplaats van de Gouverneur.

1928

De fontein wordt op de binnenplaats geplaatst. Tussen 1963 en 1986 staat de fontein op het grasveld achter de cadetteneetzaal.

1930

Restauratie van de medaillons op de binnenplaats.

1938-1940

Bouw van het lesgebouw (Het Uiltje).

1948-1949

Zeer ingrijpende restauratie door de Genie en Monumentenzorg. Veel van de 19e eeuwse gebouwen op het terrein worden afgebroken.

1964

Op de plaats van de manege wordt het Prins Bernard Paviljoen geopend.

1966-1967

De gebouwen van de technische Studie worden in gebruik genomen. Voordien was de Technische Studie gevestigd op de Trip van Zoutlandtkazerne.

1968

Prins Frederik Paviljoen en het Sportcomplex worden geopend.

1973

Aanleg van de Atletiekbaan en een nieuw voetbaldveld.

1977-1993

Ingrijpende restauratie van het Kasteel.

1987-1993

Archeologische opgravingen bij en restauratie van het Huis van Brecht.

1994-1995

Restauratie van het Huis van Brecht voltooid. Hernieuwde restauratie van het Kasteel.

2005

De Staf van de Nederlandse Defensie Academie vestigt zich op het complex Kasteel van Breda. Tevens start een ingrijpende verbouwing van diverse gebouwen op het complex.

2008

Heropening van het volledig gerestaureerde monumentale “Gebouw K”. Het pand waar vroeger de Hogere Burgerschool (HBS) gevestigd was, krijgt de naam “Koningin Wilhelmina Paviljoen”.

|

Bron: www.kasteelvanbreda.nl/